Reuzenmachines en scheurtjes
Tegenover mijn kantoor aan de Herengracht in Amsterdam zijn ze bezig met het vervangen van de kademuur. Die stond namelijk op instorten, omdat de gemeente te lang geen onderhoud had gepleegd. Een muurtje vervangen duurt een paar weken, zou je denken. Maar ze zijn ze al twee jaar met enorme bouwschepen en reuzenmachines bezig om nieuwe damwanden en stalen palen te plaatsen, leidingen te vervangen en ik weet niet wat nog meer te doen. Volgens mij kost dat een fortuin! Het erge is dat het goedkoper had gekund, als de gemeente de afgelopen decennia meer onderhoud had gepleegd. Maar ja, er was geen noodzaak, want het ging toch wel. Die kleine scheurtjes leken geen probleem en trouwens, er waren belangrijkere dingen die bovendien aantrekkelijker waren voor de gemeenteraadsverkiezingen.
Soortgelijke beredeneringen hoor ik van cliënten, die te laat hulp gezocht hebben. De laatste in de rij was teamleider Felix. Hij kwam bij mij (zo min of meer gedwongen door zijn vrouw) omdat hij niet meer kon slapen, constant geïrriteerd en opgejaagd was, zijn werk begon te haten en alleen maar nog chagrijnig was.
Al snel werd duidelijk dat hij aan de rand van de afgrond balanceerde. Wij probeerden het nog met een aantal noodinterventies. Maar het was al te laat, het ging alleen maar bergaf. Toen hij schrikbarend hoog scoorde op en burn-out vragenlijst raadde ik hem aan om zich ziek te melden en naar de huisarts te gaan. Felix sputterde nog even tegen, maar de huisarts bevestigde mijn vermoeden. Maanden van ellende volgden. Ellende, die vermeden had kunnen worden.
Felix had de scheurtjes die er al lang waren vakkundig genegeerd. Onderhoud pleegde hij niet. Hij vond zijn werk steeds minder leuk sinds het bedrijf waar hij voor werkte was overgenomen door een concurrent. Er werd sindsdien vooral op winst gestuurd, waardoor de cultuur harder en onpersoonlijker was geworden. Hij had last van ellebogenwerk, competitie en weinig waardering. Tot zijn grote (en kortstondige) plezier werd hij gepromoveerd tot teamleider. Maar dat maakte het uiteindelijk alleen maar erger. Er was geen ruimte voor hem om te leren, hij moest vanaf dag 1 als leidinggevende presteren. Doorzetten dus, het zou vast beter worden. Maar dat werd het niet. Steeds meer slapeloze nachten, steeds meer zorgen, steeds minder voldoening. Waarschuwingen van vrienden en familie die al lang doorhadden dat het misging sloeg hij in de wind. Niet zeuren! Doorzetten!
Na de ziekmelding duurde het maanden totdat Felix weer in staat om zijn leven stap voor stap op te pakken. Langzaam krabbelde hij terug. Na een lang traject van reïntegratie en coaching zocht hij ander werk, want hij had op de harde manier geleerd dat zijn werk en dit bedrijf niet bij hem paste. Hij werkt nu met veel plezier in een kleinere organisatie met minder druk, meer samenwerking en meer maatschappelijke bevlogenheid. Het gaat goed met hem. Maar de prijs die hij betaalde vanwege al het achterstallige onderhoud en het negeren van scheurtjes was hoog. Heel hoog.
Bang dat het bij jou ook misgaat? Er is een makkelijke manier om erachter te komen of jij zelf ook op instorten staat. Vul de vragenlijst in die je rechts van dit artikel ziet (“Ben ik burn-out”) en je weet binnen 2 minuten hoe het zit.
